اگر قصد دارید یک سگ را به سرپرستی بگیرید، باید بدانید داشتن یک حیوان خانگی تنها یک تصمیم احساسی نیست بلکه یک مسئولیت بلندمدت و جدی است که نیاز به آگاهی و آمادگی کامل دارد. اصلیترین سوالی که باید پاسخ داده شود این است که «پیش از به سرپرستی گرفتن یک سگ، لازم است چه اصول و نکات مهمی را بدانم و رعایت کنم؟» در این مقاله جامع، با بررسی ۱۰ اصل کاملاً ضروری به شما کمک میکنیم تا با آگاهی کاملتری وارد مسیر سرپرستی سگ شوید، کیفیت زندگی خود و حیوان را افزایش دهید، و از تصمیمات اشتباه و عواقب ناپسند جلوگیری کنید. این راهنما گام به گام به تمام آنچه برای داشتن یک سرپرستی موفق و مسئولانه نیاز دارید خواهد پرداخت.
اصل اول: تعهد و مسئولیتپذیری
تعهد و مسئولیتپذیری بنیادیترین اصل در نگهداری از سگ است. سگها حیواناتی وفادار، حساس و اجتماعی هستند که وابستگی عاطفی شدیدی به صاحبان خود پیدا میکنند. منظور از مسئولیتپذیری صرفاً تأمین غذا یا پناهگاه نیست، بلکه شامل مراقبت همهجانبه، آموزش، رسیدگی به سلامت جسمی و روانی حیوان و ایجاد شرایط مناسب برای زندگی شاد و سالم اوست. سگها بسته به نژاد و شرایط معمولاً بیش از ۱۳ سال عمر میکنند؛ پس اگر امروز تصمیم به سرپرستی سگ میگیرید، باید آمادگی پذیرش این مسئولیت بلندمدت و تأمین نیازهای او در تمامی دوران زندگیاش را داشته باشید. کمبود دانش و عدم آمادگی میتواند منجر به مشکلات شدید جسمی و روحی برای حیوان گردد.
اصل دوم: واگذاری سگهای رها شده
یکی از گامهای مسئولانه و اخلاقی در سرپرستی سگ، اولویت دادن به سگهای بیسرپرست و رها شده است. امروزه پناهگاههای بسیاری از سگهایی پر شده است که به دلایل مختلف مالک خود را از دست دادهاند یا رها شدهاند. سرپرستی این حیوانات نهتنها موجب نجات جان یک موجود مظلوم و افزایش کیفیت زندگی او میشود، بلکه از تجارت غیر اخلاقی پرورش و فروش حیوانات جلوگیری میکند. با انتخاب سگهای پناهگاهها، به کاهش تولهکشیها و مقابله با مافیای فروش سگ هم کمک میکنید؛ این عمل نهتنها یک حرکت انسانی است بلکه تأثیر مثبتی بر جامعه و محیط زیست خواهد داشت.
اصل سوم: شناخت خلقیات و سبک زندگی نژادهای مختلف سگ
تمام سگها یکسان نیستند. هر نژاد و حتی هر سگ شخصیت، نیازها و سبک زندگی منحصر به فرد خود را دارد. برخی سگها انرژی زیادی دارند و به فعالیت فیزیکی و تعامل روزانه نیازمندند؛ برخی دیگر آرامتر و مناسب محیطهای کوچک همچون آپارتمان هستند. قبل از انتخاب و سرپرستی یک سگ، باید درباره خلقیات نژادهای مختلف تحقیق کنید. دقت داشته باشید که آیا این نژاد با سبک زندگی، فضای محل زندگی، حضور کودکان یا سایر حیوانات، و میزان زمانی که میتوانید برای مراقبت و بازی صرف کنید، سازگار است یا خیر. مطالعه و مشاوره گرفتن از دامپزشکان و سرپرستان با تجربهی سگ، به انتخاب صحیح و ایجاد رابطهای هماهنگ کمک خواهد کرد.
اصل چهارم: سرپرستی سگ ها نیاز به زمان دارد
سگها همانند نوزادان انسان به توجه و وقت نیاز دارند. تولهسگها خصوصاً در ماههای ابتدایی زندگی به آموزش، بازی، سرگرمی و مراقبت دائمی احتیاج دارند. زمان شما صرف آموزش دستشویی، غذا دادن در وعدههای منظم، گردشهای روزانه، مسواک زدن دندان و برس کشیدن موهای حیوان خواهد شد. بهعلاوه، باید برای تربیت، آموزش فرمانها و اصلاح رفتار، زمانی جداگانه اختصاص دهید. عدم اختصاص زمان کافی به سگ، منجر به مشکلات رفتاری، تخریب وسایل منزل، افسردگی و حتی بیماری جسمی خواهد شد.
اصل پنجم: سرپرستی سگ ها نیاز به هزینه دارد
یکی از نکات کلیدی پیش از سرپرستی گرفتن سگ، برآورد صحیح هزینههای نگهداری است. هزینهها شامل تغذیه صحیح (غذای خشک و تر، تشویقی و مولتیویتامین)، لوازم اولیه (ظرف آب و غذا، خانه، قلاده و اسباببازی)، خدمات دامپزشکی (واکسیناسیون، عقیمسازی، چکاپهای دورهای، درمان بیماریها)، هزینههای بهداشتی (حمام، برس، مسواک و شامپو)، آموزش و احتمالا خدمات مربیان حرفهای است. این هزینهها معمولاً سالانه و گاهی ماهانه تکرار میشوند و باید مطمئن شوید توان تأمین مالی همه این نیازها را، حتی در سالهای پیری و بیماری حیوان، دارید.
- غذای روزانه و تشویقیها
- ظرف آب و غذا
- خانه یا محل خواب مناسب
- خاک یا پد مخصوص آموزش ادرار
- اسباببازی و وسایل تحرک
- واکسن، دارو و چکاپ دورهای
- شامپو، خمیر دندان و برس
- هزینههای عقیمسازی و درمانهای اضطراری
اصل ششم: یک سرپرست خوب یک معلم خوب است
یادگیری و آموزش بخش جدانشدنی از سرپرستی سگ است. شما بهعنوان سرپرست، باید با حوصله و صبر به حیوان خود فرمانهای اصلی و رفتارهای مناسب را آموزش دهید. رفتارهای صحیح همچون دست دادن، آمدن، نشستن، ادرار و مدفوع در محل مناسب، صبر، آرامبودن هنگام مهمانآمدن، راه رفتن با قلاده و عدم گاز گرفتن وسایل باید تدریس شود. برخورد غیر مناسب، بیحوصلگی یا ضعف در آموزش میتواند باعث شکلگیری رفتارهای ناهنجار (اضطراب، پارس زیاد، پرخاشگری، گاز گرفتن و…) شود. استفاده از منابع معتبر آموزشی، ویدئو، کتاب الکترونیک و در صورت نیاز کمکگرفتن از مربی حرفهای پیشنهاد میشود.
فرمانهای مهم که باید به سگها آموزش بدهید:
- فرمان فراخواندن (بیا)
- فرمان منع کردن (نه)
- فرمان نگاه کردن (تمرکز)
- فرمان رها کردن
- فرمان ماندن در مکان
- نشستن و دراز کشیدن
- منتظر ماندن در شرایط خاص
- دست دادن و بزن قدش
مهارتهای مهم برای صاحبان سگ:
- برس کشیدن و نظافت روزانه سگ
- حمام بردن صحیح
- کوتاه کردن ناخنها
- آرام کردن سگ در شرایط استرسزا
- آموزش رفتار با کودکان و میهمانان
اصل هفتم: حوصله و زمان لازم برای رسیدگی به ظاهر سگ
زیبایی، سلامت و راحتی سگ، مستقیماً متاثر از مراقبتهای بهداشتی و به ظاهر اوست. بسیاری از نژادها خصوصاً با موهای بلند نیاز به شانهزدن و برس کشیدن منظم دارند تا از گره خوردگی و ریزش بیرویه مو جلوگیری شود. حمام بردن بهموقع با شامپوهای مخصوص، کوتاهکردن مو و ناخن، پاکیزگی گوشها، دهان و بررسی سلامت پوست، جزو مسئولیتهای صاحبان سگ است. عدم رسیدگی میتواند باعث بیماریهای پوستی، عفونتهای گوش، بوی بد و حتی افسردگی حیوان شود. آموزش تدریجی سگ به تحمل این مراقبتها از سن کم بسیار مهم است.
اصل هشتم: سگ ها هم بیمار و پیر میشوند
سگها نیز همانند انسان در معرض انواع بیماریها و پیری قرار دارند. وظیفه مهم سرپرست این است که علائم بیماری و نشانههای پیری را بشناسد و به موقع برای درمان اقدام کند. برخی بیماریها مانند سرطان، دیابت، عفونت گوش، دیستمپر، لپتوسپیروز، هپاتیت، آب مروارید، بیماریهای دندان و اسهال جزو مشکلات رایج هستند. تغذیه صحیح، رعایت برنامه واکسیناسیون، معاینات دورهای دامپزشکی و واکنش سریع به نشانههای بیماری، ضامن عمر طولانیتر و شادابی حیوان شما خواهد بود. همچنین باید آمادگی مراقبت از سگ در دوران پیری و بیماریهای مزمن یا خاص را داشته باشید تا رفاه و کیفیت زندگی او حفظ شود.
- سرطان و تومورهای رایج
- آرتروز و مشکلات حرکتی
- چاقی
- دیستمپر، هپاتیت، هاری
- عفونت گوش و دهان
- آب مروارید
- اسهال و مشکلات گوارشی
- شکستگی اندامها
اصل نهم: علاقه اعضای خانواده به سرپرستی سگ
یکی از مهمترین نکات، رضایت و علاقهمندی همه اعضای خانواده به پذیرش سگ است. چون حضور حیوان خانگی باعث بهوجود آمدن تعهدات دستهجمعی میشود؛ اگر کسی مخالف باشد بهراحتی میتواند رابطه حیوان و خانواده را دچار مشکل کند. همچنین تقسیم مسئولیتها و همراهی افراد در مراقبت، تغذیه، آموزش و حضور هنگام نبود سرپرست اصلی اهمیت بسیار زیادی دارد. لازم است پیش از تصمیمگیری، همه اعضا آمادگی پذیرش موجودی وفادار و عاطفی را داشته باشند و هیچ اجباری یا مخالفتی در میان نباشد، زیرا سگها بهشدت به احساس خانواده حساس هستند.
اصل آخر: محل زندگی یا خانه شما
محل زندگی، آپارتمان یا خانه ویلایی، یکی از تعیینکنندهترین عوامل در امکان پذیر بودن سرپرستی سگ است. برخی نژادها مناسب زندگی در آپارتمان و محیط کوچک هستند؛ برخی دیگر فضای باز و بزرگی برای فعالیت نیاز دارند. همچنین قوانین برخی مجتمعهای مسکونی درباره نگهداری حیوانات خانگی محدودیتهایی دارد. پیش از به سرپرستی گرفتن سگ حتماً با صاحبخانه هماهنگ کنید و به قوانین آپارتمان، مشاعات و همسایگان احترام بگذارید. سگهای پر سر و صدا یا پرتحرک برای آپارتمانهای کوچک مناسب نیستند. همچنین باید فضایی برای ورزش، بازی و استراحت سگ فراهم شود و امکان پیادهروی روزانه مهیا باشد تا حیوان دچار استرس و بیتحرکی نشود.
- بررسی فضای خانه و وجود مکان خواب مناسب
- امکان پیادهروی و فعالیت خارج خانه
- موافقت صاحبخانه و همسایگان
- رعایت حقوق سایر ساکنین و قوانین آپارتمان
- تامین مکملها و داروهای مورد نیاز در دسترس
جمعبندی نهایی
سرپرستی گرفتن سگ یک تصمیم مهم و جدی است که نیازمند توجه به اصول اخلاقی، قانونی، مالی، زمانی و عاطفی است. با رعایت ۱۰ اصل کلیدی ذکر شده در این مقاله، هم یک سرپرست مسئول، و هم یک دوست وفادار برای سگ خود خواهید بود. توصیه میشود پیش از هر اقدامی، شرایط شخصی، خانوادگی و محیطی خود را بهدقت بررسی کنید و از تجربه دیگران و مشاوره دامپزشکان بهره ببرید تا راهی مطمئن و لذتبخش برای شما و حیوان خانگیتان رقم بخورد.
از اینکه تا انتهای مقاله با ما همراه بودید سپاسگزاریم. برای مطالعه مقالات بیشتر درباره نگهداری صحیح حیوانات خانگی و دریافت مشاوره رایگان میتوانید به دیگر بخشهای سایت مراجعه نمایید.
سوالات متداول در موردسرپرستی گرفتن سگ
لیست لوازم ضروری عبارتند از: ظرف آب و غذا، خانه و باکس نگهداری، خاک و پد آموزش ادرار، قلاده، غذای خشک و تر، تشویقی، اسباببازی، مسواک و خمیر دندان، شامپو و حوله مخصوص و برس.
از بیماریهای شایع در سگها میتوان به هاری، هپاتیت، دیستمپر، عفونت گوش و دهان، چاقی، آب مروارید، بیماریهای پوستی و اسهال اشاره کرد که درمان سریع و پیشگیری با واکسیناسیون الزامی است.
فرمانهای پایه مثل فراخواندن (بیا)، منع کردن (نه)، نشستن، آمدن، نشستن، دراز کشیدن، دست دادن، بزن قدش، رها کردن، صبر کردن و ایستادن از مهمترین فرمانهای قابل آموزش برای تربیت یک سگ مطیع و اجتماعی است.