یکی از سوالات پرتکرار صاحبان گربه این است که آیا میتوان به گربهها بستنی داد یا خیر؟ پاسخ کوتاه و علمی به این سؤال «خیر» است. گربهها نباید بستنی معمولی مصرف کنند؛ دلایل متعددی برای این موضوع وجود دارد که عمدتاً به مشکلات گوارشی ناشی از هضم لاکتوز، نبود ارزش تغذیهای مناسب و خطر مسمومیت با برخی مواد تشکیلدهنده بستنی مربوط میشود. دامپزشکان تأکید دارند که بستنیهای تهیهشده برای انسانها مناسب سیستم گوارشی و نیازهای تغذیهای گربهها نیست و حتی میتواند تهدید جدی برای سلامتی این حیوان دوستداشتنی باشد. در این مقاله به طور کامل به مزایا و معایب بستنی دادن به گربه، گزینههای جایگزین سالم و شرایط مصرف بستنیهای مخصوص گربه خواهیم پرداخت تا با اطلاعات علمی و بهروز، بهترین تصمیم را برای رژیم غذایی گربهتان بگیرید.
چرا بستنی برای گربهها مناسب نیست؟
بستنی اگرچه ظاهری وسوسهانگیز دارد و گربهها عاشق لیس زدن آن هستند، اما دادن بستنی به گربهها اصلاً توصیه نمیشود. سه علت علمی و مهم در این زمینه مطرح است:
- عدم تحمل لاکتوز: بیشتر گربهها آنزیم لاکتاز را به مقدار کافی برای هضم لاکتوز (قند شیر) ندارند. لاکتوز موجود در بستنی میتواند پس از مصرف باعث بروز اسهال، نفخ، درد شکم و حتی استفراغ در گربه شود.
- نبود مواد مغذی مناسب: ترکیبات بستنی شامل مقادیر بالایی از قند، چربی حیوانی و گیاهی، رنگدهندهها و طعمدهندههای مصنوعی است که هیچکدام ارزش تغذیهای خاصی برای گربه ندارند و تنها میتوانند سلامت حیوان را به خطر بیندازند.
- خطر مسمومیت با برخی طعمدهندهها: طعمهایی مانند شکلات، قهوه یا وانیل و بعضی شیرینکنندهها مثل زایلیتول برای گربه بسیار سمی هستند. حتی یک مقدار کم میتواند آسیب جدی وارد کند.
عوارض بستنی برای گربهها
مصرف بستنی توسط گربهها با خطرات متعددی همراه است که بعضی از آنها میتواند بلافاصله یا در بلندمدت آشکار شود. برخی از مهمترین عوارض بستنی برای گربهها:
- مشکلات گوارشی همچون اسهال، نفخ و استفراغ
- افزایش ریسک چاقی، دیابت و چربی خون بالا
- حساسیت پوستی یا واکنشهای آلرژیک
- اختلالات کبدی، کلیوی یا پانکراتیت در صورت مصرف مداوم بستنیهای چرب
- مسمومیت با مواد مضر مانند شکلات یا زایلیتول
آیا گربهها واقعاً دوستدار شیرینی هستند؟
باور عمومی این است که گربهها از شیرینیها لذت میبرند اما این حقیقت ندارد. تحقیقات دامپزشکی نشان میدهد گیرندههای چشایی گربهها نسبت به طعم شیرین غیرفعالاند و آنان نمیتوانند مزه شیرین را مثل انسان حس کنند. دلیل جذابیت بستنی برای گربه، بافت نرم، دمای پایین و چربی موجود در آن است نه طعم شیرین. در واقع گربهها بیشتر جذب چربی و پروتئین غذاها میشوند، نه قند!
بهجای بستنی به گربهها چه بدهیم؟
با وجود ممنوعیت مصرف بستنی، ممکن است گربه شما به ظاهر و دمای بستنی علاقه مند باشد. میتوانید از خوراکیهای زیر استفاده کنید تا هم سلامت گربه حفظ شود و هم نیاز آن به خوراکی خنک در روزهای گرم تأمین گردد:
- ماست بدون لاکتوز یخ زده: ماست بدون لاکتوز منبع خوبی از کلسیم و پروتئین است. میتوانید یک قاشق ماست را برای چند ساعت در فریزر قرار دهید و سپس به گربه بدهید. فقط مراقب باشید ماست طعمدار، شیرین یا پرچرب نباشد.
- پوره میوه بدون شکر: برخی میوهها مثل موز، سیب (بدون هسته) یا توت فرنگی را پوره و کمی خنک کنید. میتوانید مقدار کمی از این پورهها را به عنوان تشویقی در اختیار گربه قرار دهید.
- آب یخ یا قالب یخ: در روزهای گرم تابستان یک ظرف آب یخ یا چند قالب یخ کوچک در ظرف آب گربه قرار دهید تا آب خنک میل کند.
- بستنی مخصوص گربه: این بستنیها با مواد اولیه بدون لاکتوز و بدون مواد مضری مانند شکر یا شکلات تولید شدهاند. همچنین افزودنیهای مصنوعی بسیار کمی دارند و معمولاً بهتر تحمل میشوند.
آشنایی با بستنی مخصوص گربه
برای رفع محدودیت و ایجاد تنوع در رژیم غذایی گربهها، برخی برندها بستنیهای مخصوص گربه فرموله کردهاند. این محصولات با در نظر گرفتن نیازهای بدن گربه تولید شده و مواد آلرژیزا و مضر ندارند. باید بدانید بستنی مخصوص گربه صرفاً تشویقی و برای مصرف گهگاه مناسب است و نباید جایگزین غذای اصلی شود.
مواد تشکیلدهنده بستنی مخصوص گربه
- پایه لبنی بدون لاکتوز مثل شیر بز یا نوع ویژه شیر گاوی با لاکتوز حذفشده
- پروتئین حیوانی مرغ، ماهی یا بوقلمون
- طعمدهندههای طبیعی مانند موز، مرغ یا گوشت قرمز بدون ادویه
- ویتامینها و مواد معدنی خاص مورد نیاز گربه
مزایای بستنی مخصوص گربه
- ایجاد تنوع در رژیم غذایی گربه با در نظر گرفتن حساسیتهای رایج در گربهها
- کمک به حفظ رطوبت و آبرسانی بدن در روزهای گرم
- تشویقی سالمتر بدون لاکتوز یا با لاکتوز بسیار کم
- فاقد مواد افزودنی مضر، طعمدهندهها یا شیرینکنندههای مصنوعی غیرمجاز
عوارض احتمالی بستنی مخصوص گربه
- در صورت مصرف بیش از اندازه، احتمال ایجاد مشکلات گوارشی مانند اسهال یا یبوست وجود دارد
- چاقی و ابتلا به بیماریهایی مانند دیابت در نتیجه مصرف مکرر بستنیهای پرکالری
- در برخی گربهها، اگر نسبت به پروتئین یا ماده خاصی آلرژی داشته باشند، ممکن است حساسیت پوستی یا گوارشی بروز کند
سن مناسب و میزان مصرف بستنی گربه
توصیه دامپزشکان این است که تا پیش از سه ماهگی (زمان تکامل دستگاه گوارش)، هیچ نوع بستنی یا خوراکی خارج از رژیم مورد تأیید دامپزشک به گربه داده نشود. بعد از سه ماهگی و به عنوان تشویقی یا خوراکی خاص، میتوانید از بستنی مخصوص گربه استفاده کنید اما میزان مصرف آن بسیار محدود باشد.
- برای گربههای معمولی (با وزن بین ۲ تا ۴ کیلوگرم)، حداکثر ۱ قاشق چایخوری در یک وعده
- برای نژادهای بزرگتر تا ۲ قاشق چایخوری کافی است
- فرکانس مجاز: حداکثر یک بار در ماه
- بستنی مخصوص گربه نباید هیچگاه بخشی از وعده غذایی اصلی شود و فقط به عنوان خوراکی تشویقی استفاده شود
توصیههای دامپزشکی برای رژیم غذایی گربهها
- غذای اصلی گربه باید بر پایه پروتئین حیوانی باکیفیت و بدون غلات باشد
- مصرف هرگونه خوراکی جدید باید با شما همرسانی و اطلاع دامپزشک انجام شود
- تشویقیها و خوراکیهای فصلی مانند بستنی یا ماست بدون لاکتوز، فقط به عنوان بخشی کوچک از رژیم غذایی مجاز هستند
- از خوراکیهای انسانی، به ویژه محصولات پر قند، چربی، لبنیات و شیرینکنندهها برای گربهها پرهیز کنید
جمعبندی نهایی
بستنی انسانی به دلیل داشتن لاکتوز، قند بالا و مواد افزودنی مضر، کاملا برای گربهها غیراستاندارد و خطرناک است و دامپزشکان مصرف آن را به شدت منع میکنند. برای خنککردن گربه یا ایجاد تنوع در رژیم غذایی، میتوانید ماست بدون لاکتوز یا پوره میوه و یا بستنی مخصوص گربه را طبق توصیه دامپزشک، به میزان بسیار محدود و با احتیاط به کار بگیرید. حفظ سلامت گربه شما در گرو توجه به جزئیات رژیم غذایی و رعایت محدودیتهاست.
سوالات متداول در مورد بیماری های پوستی گربه
با استفاده از محصولات ضدانگل مناسب، تغذیه سالم، مراقبتهای بهداشتی منظم و کاهش استرس در محیط زندگی گربه.
اگر بستنی خانگی بدون شیر، شکر، شکلات، و سایر مواد مضر تهیه و با میوه یا پروتئین مجاز درست شود، تشویقی سالمتری است. البته همیشه بهتر است پیش از دادن هر نوع خوراکی جدید با دامپزشک مشورت کنید.
بستنیهای یخی معمولا حاوی شکر و طعمدهندههایی هستند که برای گربهها مناسب نیستند. آب یخ یا یخ ساده (بدون افزودنی) جایگزین بیخطر بهشمار میآید.