آیا گربهها گریه میکنند و اشک میریزند؟ بله، گربهها میتوانند به دلایل مختلف دچار اشکریزش شوند، اما برخلاف انسانها، گریه آنها بیشتر نشانه مشکل پزشکی است تا ناراحتی احساسی. اگر گربهتان هر روز اشک میریزد یا چشمهایش آب میآید، این مسئله میتواند علامت جدی یک بیماری، آلرژی یا ناراحتی چشمی باشد و باید فوراً توسط دامپزشک بررسی شود. در این مطلب تخصصی پزشکی بهطور کامل پاسخ سوالات رایج درباره گریه گربهها داده و روشهای تشخیص، پیشگیری و درمان آن را بررسی میکنیم تا از سلامت حیوان خانگیتان اطمینان حاصل کنید.
آیا گربهها مانند انسانها گریه احساسی دارند؟
گربهها مجموعهای از احساسات را تجربه میکنند اما گریه آنان به معنای اشک ریختن به دلیل ناراحتی یا اندوه نیست. اگرچه گاهی صدای میوی گربهها شبیه گریه شنیده میشود، اما اشکهای گربه معمولا نشانه یک مشکل جسمی یا بیماری است. گربهها هنگام ناراحتی احساسی بیشتر با بیاشتهایی، تغییر رفتار، پنهان شدن یا ایجاد صدای بیشتر واکنش نشان میدهند و کمتر دیده میشود برای بیان احساسات انسانی اشک بریزند.
مجرای اشک در گربهها چگونه کار میکند؟
در ساختار چشم گربه مجرای اشک وجود دارد که چشم را مرطوب نگه میدارد و از آن در برابر گرد و غبار و میکروبها محافظت میکند. هرگونه اختلال یا انسداد در عملکرد این مجراها، منجر به خروج اشک اضافی، قرمزی و تحریک میشود که باید جدی گرفته شود.
دلایل پزشکی اشک ریختن و گریه گربهها
اشک ریزش در گربه معمولا یک هشدار برای مشکلات فیزیولوژیک و بیماریهای مختلف است. در ادامه، دلایل متداول آن را بررسی میکنیم:
- عفونتهای چشمی و ورم ملتحمه: باکتری، ویروس، یا قارچ میتواند منجر به عفونت و التهاب چشم شود. علائم شایع شامل اشکریزش بیش از حد، ترشحات چرکی، و قرمزی چشم است.
- انسداد یا تنگی مجرای اشک: اگر مجرای اشک گربه مسدود شود، اشک به بیرون چشم میریزد. این مشکل در برخی نژادهای گربه مانند پرشین رایجتر است.
- آلرژی به مواد غذایی یا محیطی: آلرژی به گرد و غبار، دود، عطر، گلها، مواد شیمیایی یا حتی برخی غذاها میتواند باعث اشکریزش، عطسه و خارش شود.
- آسیب یا خراش چشم و زخم قرنیه: گاهی اوقات وارد شدن ضربه یا وجود اجسام خارجی باعث زخم روی قرنیه گربه و سرازیر شدن اشک میشود.
- عفونتهای ویروسی مانند آنفلوانزا گربه: ویروسهای مربوط به دستگاه تنفسی فوقانی میتوانند منجر به آبریزش بینی و چشم، تب و بیحالی شوند.
- آب سیاه (گلوکوم): افزایش فشار داخلی چشم گربه منجر به بیماری دردناک آب سیاه میشود که با اشکریزش، قرمزی و کاهش بینایی همراه است و اگر درمان نشود ممکن است باعث کوری شود.
- مشکلات پلک و مژه: رشد غیرطبیعی مژه یا تغییر در پلک میتواند به چشم آسیب زده و عامل اشک ریزش و خارش باشد.
- وجود اجسام خارجی مانند گرد و غبار یا مو: ذرات ریز، تکه مو یا چوب، حشرات و حتی مواد شیمیایی گاهی وارد چشم گربه میشوند و باعث اشکریزش و تحریک چشم میشوند.
- پدیدههای ژنتیک: برخی نژادها مانند پرشین و هیمالین به دلیل داشتن حدقه چشم کوچک و صورت تخت، مستعد اشکریزش و گریه هستند.
- بیماریهای داخلی یا سیستمیک: بیماریهای کل بدن مانند دیابت، بیماریهای تیروئیدی، سرطان یا ضعف سیستم ایمنی نیز میتوانند از علایم ثانویهشان اشکریزش چشم باشد.
بیماریهای رایج مرتبط با اشکریزش گربهها
- ورم ملتحمه (عفونت چشم)
- گلوکوم یا آب سیاه
- انسداد مجرای اشکی
- آلرژی غذایی یا محیطی
- عفونت ویروسی (هرپس ویروس، کالسی ویروس، کلادیا)
- زخم قرنیه
- نابهنجاریهای پلک (آنتروپیون، اکتروپیون، دیستیشیازیس)
علائم اشک ریزش غیرعادی در گربهها چیست؟
شناسایی دقیق علائمی که ممکن است نشاندهنده بیماری زمینهای باشند اهمیت زیادی دارد:
- ترشحات غلیظ، چرکی، سبز یا زرد چشم
- قرمزی، التهاب و تورم اطراف چشم
- آبریزش بینی و عطسه همزمان با اشکریزش چشم
- چپ شدن یا تغییر حالت ظاهری چشم
- پنجه کشیدن مکرر به چشم یا پلکها
- افزایش حساسیت به نور
- تاری دید و خیره شدن
- بیحالی و کاهش اشتها
- افزایش دمای بدن
در صورت مشاهده این علائم باید فوراً با دامپزشک مشاوره شود.
روشهای جلوگیری از گریه گربهها
پیشگیری همیشه بهتر از درمان است. رعایت اصول زیر میتواند به کاهش احتمال بروز مشکلات مرتبط با اشکریزش در گربهها کمک کند:
- تغذیه مناسب با غذای مخصوص گربهها برای تقویت سیستم ایمنی
- محیط تمیز، عاری از گرد و غبار، دود، مواد شیمیایی و محرکهای آلرژیزا
- کوتاه کردن منظم موهای اطراف چشم مخصوصاً در نژادهای پرمو
- استحمام و شانه زدن مرتب برای جلوگیری از ریزش زیاد مو و ورود آن به چشم
- چکاپ منظم وضعیت سلامت چشم و بدن گربه توسط دامپزشک
- واکسیناسیون دقیق و کنترل بیماریهای ویروسی
مراقبت و درمان خانگی گربهای که اشک میریزد
در صورت مشاهده اشکریزش خفیف بدون علائم هشدار دهنده زیر میتوانید اقدامات زیر را انجام دهید:
- تمیز کردن چشم گربه با گاز استریل یا پارچه نرم و آب ولرم روزی چند بار
- اجتناب از لمس و فشار دادن مستقیم بر چشم
- تامین آب تازه و غذای مغذی برای حیوان
- تمیز نگه داشتن محل زندگی و حذف هرگونه ماده آلرژیزا
- ایجاد آرامش و حذف استرسهای محیطی
اگر ظرف ۲۴ تا ۴۸ ساعت بهبودی حاصل نشد یا علائم بدتر شد، حتما باید به دامپزشک مراجعه شود.
چه زمانی اشکریزش گربه خطرناک است؟
اگر گربه ترشحات چشمی چرکی یا تغییر رنگ دارد، دچار التهاب شدید، بیحالی، بیاشتهایی، یا زخم روی قرنیه شده است یا اگر چشمش متورم شده یا دائما میبندد، این شرایط میتواند نشانه بیماریهای مزمن و حتی خطرناک باشد. به هیچ وجه خودسرانه دارو مصرف نکنید و حتما توسط دامپزشک معاینه و درمان انجام شود.
تشخیص و درمان دامپزشکی گریه گربه
پزشک متخصص دامپزشکی با معاینه فیزیکی و انجام آزمایشات تشخیصی (بررسی ترشحات چشم، تست فشار چشم، معاینه با دستگاه اسلیت لامپ یا عکسبرداری) میتواند علت دقیق مشکل را مشخص کند و روش درمانی مناسب را تجویز نماید.
- قطره یا پماد آنتیبیوتیک و ضدالتهاب برای عفونتها
- داروی ضد حساسیت در صورت تشخیص آلرژی
- داروهای خوراکی یا تزریقی برای بیماریهای داخلی سیستمیک
- در موارد نادر، جراحی رفع انسداد مجرای اشکی
توجه: تا مشخص نشدن علت، از محصولات خانگی و دارویی انسانی برای درمان چشم گربه استفاده نکنید.
جمعبندی
اشک ریختن گربهها پدیدهای جدی است که اغلب نشانه وجود بیماری یا مشکلات چشمی میباشد و برخلاف باور عموم، دلیل احساسی ندارد. برای حفظ سلامت گربه لازم است علت این مشکل با مشاوره دامپزشک شناسایی شود چون در بسیاری از موارد درمان ساده و بهموقع از بروز مشکلات جدی جلوگیری میکند. توجه به بهداشت، محیط سالم، تغذیه استاندارد و پیگیری معاینات حرفهای رمز نگهداری اصولی و پیشگیری از گریه و اشک در گربههاست.
سوالات متداول در مورد گریه گربهها
اشکریزش گربهها عمدتا ناشی از اختلالات چشمی یا بیماریهای داخلی است و ریشه عاطفی ندارد.
بله، با نگهداری بهداشتی، تغذیه مناسب، حذف آلرژنها و معاینات منظم دامپزشکی احتمال بروز این مشکل را به حداقل میرسانید.
خیر، گربهها برای بیان دلتنگی و استرس یا ناراحتی، اشک نمیریزند بلکه تغییر رفتاری مانند پنهان شدن، میو کردن زیاد، بیاشتهایی یا تغییر خلق نشان میدهند.